تبلیغات
ارزشیابی کیفی توصیفی - مطالب اسفند 1395
 
ارزشیابی کیفی توصیفی
 
 




نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :


یکشنبه 8 اسفند 1395 :: نویسنده : مریم مفید نیا




نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :


عمل ارزشیابی کردن با توصیف کردن متفاوت است . توصیف عبارت است از بیان آنچه هستو ارزشیابی ، داوری درباره ی آنچه هست ، در مقایسه با آنچه باید باشد . بر این اساس می توان گفت ارزشیابی با توصیف یکسان نیست ؛ اما چگونه است که یک الگوی ارزشیابی به توصیفی تعبیر شده است ؟ واقعیت آن است که انتخاب توصیف به سبب نوع مقیاس در این الگو ی ارزشیابی است که مقیاسی رتبه ای از نوع نگاره های توصیفی است . دلیل دیگر آن نیز تأکید زیاد این الگو بر ارایه ی بازخورد های توصیفی فرایندی و پایانی است که جایگزین بازخوردهای کمی (نمره) شده است . اما در واقع این الگو ،رویکردی کیفی را در ارزشیابی تحصیلی دنبال می کند که توصیفی بودن ، یکی از ویژگی های آن است و ظاهرا ویژگی غالب آن شده است اما کیفی بودن این الگوی ارزشیابی تحصیلی ، بیشتر ناظر به دو عنصر مهم در آن است ، از یک سو به ابعاد کیفی یادگیری دانشآموزان ، مانند چگونگی یادگیری و دلایل ضعف و قوت آن توجه می نمایدو از سوی دیگر ابزارهای مصاحبه ، مشاهده ، و مانند این ها را به کار می گیرد که جنبه ی کیفی نیز دارند .

اهداف عمده ی ارزشیابی کیفی توصیفی عبارتند از :

الف ) تغییر از ارزشیابی پایانی به ارزشیابی تکوینی و فرایندی

ب )آرامش خاطر مسافران کوچک در سفر یادگیری

الف ) هدف عمده ی ارزشیابی کیفی توصیفی ، تغییر تأکید از ارزشیابی پایانی به ارزشیابی تکوینی و فرایندی با هدف ارزشیابی برای یادگیری بهتر است . به سخن دیگر در شیوه ی ارزشیابی کیفی-توصیفی ( ارزشیابی برای یادگیری ) به جای ( ارزشیابی از یادگیری ) مورد تأکید قرار می گیرد . انتخاب هر یک از این دو دیدگاه به رویکردی خاص از ارزشیابی تحصیلی منجر خواهد شد . در دیدگاه ( ارزشیابی از یادگیری ) ارزشیابی برای بررسی میزان و نتیجه ی یادگیری دانش آموزان و طبقه بندی آنان و یا برای تصمیم گیری برای ارتقا یافتن و یا ارتقا نیافتن آنان صورت می گیرد . در دیدگاه ( ارزشیابی برای یادگیری ) معلم به دنبال اطلاعاتی است که بر اساس آن بتواند درباره ی بهبود فرایند یاددهی - یادگیری دانش آموزان در کلاس تصمیمات مناسبس اتخاذ کند . این نوع ارزشیابی ، برای تشخیص ضعف ها و قوت ها و مشکلات فرایند یاددهی یادگیری به کار می رود و مهم ترین ویژگی این نوع ارزشیابی جهت گیری اصلاحی و درمانی آن است که به معلم و دانش آموزان این امکان و فرصت را می دهد که در روند فعالییت های خود تغییرات مطلوب ایجاد کنند .

ب ) آرامش خاطر مسافران کوچک در سفر یادگیری از دیگر اهداف قابل توجه این رویکرد است . بچه ها در سنین پایین تر به ویژه سنین 6 - 5 سالگی مرتبا سؤال می پرسند و به فیلسوفان کوچک و پرسشگر معروفند ، اما در شیوه های سنتی رایج در پایان مدرسه به فیل های بزرگ با مخ های ورم کرده تعبیر می شوند که پرسش کردن برای آن ها نه تنها فضیلت بلکهرذیلت و نادانی محسوب می شود . رویکرد کیفی با توجه به آنچه در روش های برنامه ریزی درسی مبتنی بر دیدگاه های شناختی و ساختن گرایی در آغاز این بحث به آن هااشاره شد ، این مشکلات را مرتفع میسازد . بسیاری از معلمان ، مدیران مدارس و اولیا نگرانند با نبود نمره ، دانش آموزان با افت انگیزشی مواجه شوند و از سوی دیگر با حذف نمره ، معلم ، اقتدار خود را از ست دهد . بسیاری از معلمان با دیدگاه رفتارگرا می گویند : چوب را از ما گرفتید ، نمره را هم بگیرید ، چیزی از اقتدار ما باقی نمی ماند . این در حالی است که نظریات شناخت گرا و فراشناختی به وضوح تبیین می کنند عوامل انگیزشی صرفا بیرونی نبوده بلکه بسیاری از این عوامل را باید در درون افراد جست و جو نمود . چنان که معلمان استحضار دارند ، تنبیه به شیوه های مختلفی از جمله محروم سازی ، جریمه کردن ، ارایه ی یک عامل ناخوشایند و یا تنبیه بدنی صورت می گیرد . نتایج پژوهش علمی انجام شده در کشور نشان می دهد در کاهش اضطراب و استرس و ایجاد فضای پویا در یادگیری ، رویکرد کیفی توصیفی بسیار موفق تر است . این در حالی است که در این پژوهش ، در میزان پیشرفت تحصیلی تفاوت معنی داری بین رویکرد کیفی توصیفی و رویکرد کمی رایج مشاهده و گزارش نشده است. گرچه به اعتقاد صاحب نظران و بر اساس یافته های بسیاری از پژوهش های انجام شده ، همیشه بین کاهش اضطراب و بهبود یادگیری رابطه ی مستقیم و و معنی داری وجود دارد . بنابراین نگرانی والدین و بسیاری از معلمان از بی سواد شدن دانش آموزان در این الگوی یاددهی - یادگیری ، مبنا و اساس علمی نداشته و واقعیت ندارد . 





نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :


یکشنبه 8 اسفند 1395 :: نویسنده : مریم مفید نیا




نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :


باسمه تعالی

سوال یک: رتبه های(خیلی خوب خوب- قابل قبول- نیاز به تلاش بیشتر) دردوره ابتدایی به چه معنی است؟

پاسخ:

1-خیلی خوب:اگر اطلاعات دانش آموز نشان دهنده دستیابی به هدف ماده درسی با حداقل نقص و تسلط کامل وی بر فرآیند و نتیجه یادگیری خود و توانایی بکارگیری آموخته ها در موقعیت های جدید و غیر تکراری باشد رتبه (خیلی خوب)             تعلق می گیرد.(با بیان ساده اینکه دانش آموز تمام هدف های مورد انتظار درس را کاملا یاد گرفته باشد و به ندرت اشکال داشته باشد.)

2-خوب: اگر اطلاعات دانش آموز نشان دهنده دستیابی به هدف ماده درسی با نقایص اندک و آگاهی وی بر فرآیند و نتیجه یادگیری خود و توانایی بکارگیری آموخته های خود در موقعیت جدید باشد رتبه خوب تعلق می گیرد(به بیان دیگر یعنی اینکه دانش آموز به اهداف مورد انتظار درس رسیده ولی اشکالاتی  نیز دارد.)

3- قابل قبول: اگر اطلاعات دانش آموز نشان دهنده دستیابی به هدف ماده درسی با نقایص کمتر از آن که مانع یادگیری های موفقیت آمیز بعدی و به  کارگیری آموخته ها در موقعیت های مشابه باشد رتبه قابل قبول تعلق می گیرد.(یعنی اینکه دانش آموز در یادگیری دروس اشکالاتی دارد ولی این اشکالات به قدری زیاد نیست که باعث شود دانش آموز نتواند ادامه مطالب را در سال آینده یاد بگیرد.)

4- نیازبه تلاش بیشتر: اگر اطلاعات دانش آموزان نشان دهنده دستیابی به هدف ماده درسی  با نقایصی که مانع یادگیری های موفقیت آمیز بعدی  وی شود رتبه ی نیازمند آموزش و تلاش بیشتر می گیردکه اگر این رتبه در شهریور هم ارتقا نیابد رتبه نیازمند آموزش و تلاش مجدد تعلق می گیرد.(به این معنی که یادگیری دانش آموز به حدی نیست که بتواند در سال آینده ادامه مطالب را دنبال کند و با مشکلات زیادی روبرو می شود که این دانش آموز نیاز به یادگیری دوباره در همین پایه را دارد.)

سوال دوم: مراحل دریافت رتبه (خیلی خوب خوب- قابل قبول- نیاز به تلاش بیشتر)چگونه است؟

پاسخ:

اهداف و انتظارات هر درس مشخص شده و در فرمی به عنوان فرم گزارش پیشرفت تحصیلی (فرم الف) در اختیار معلم قرار می گیرید و این معلم است که با توجه به عملکرد دانش آموز در طول دوره (نوبت تحصیلی ) و اطلاعاتی که از دانش آموز دارد و همچنین پوشه کار و سایر مستندات به این نتیجه می رسد که دانش آموز به کدام یک از سطح های (خیلی خوب،خوب، قابل قبول،و نیاز به تلاش بیشتر) رسیده است.

البته توضیحاتی که معلم در این فرم می دهد بسیار خلاصه و حاوی نکات مهم است و لازم  نیست که برای تک تک هدف های درس در این فرم توضیح دهد.

سوال سوم: اولیا چگونه در جریان وضعیت درسی دانش آموز قرار می گیرند یا به عبارت دیگر کارنامه دانش آموزان چگونه است؟

پاسخ:

پس از هرنوبت از طرف مدرسه از اولیای دانش آموزان دعوت می شود که در انجمن کلاسی شرکت کنند. معلم فرم گزارش پیشرفت تحصیلی را در اختیار ولی دانش آموز قرار می دهد و اولیای دانش آموز با مطالعه این فرم در جریان وضعیت درسی دانش آموز خود قرار می گیرند. و نظر خود را در قسمت نظر اولیا می نویسند.

 

سوال چهارم: چرا باید رویت این  فرم در کلاس و با حضور معلم صورت می گیرد؟

پاسخ:

با توجه به خلاصه بودن توضیحات درفرم گزارش پیشرفت تحصیلی(فرم الف) ممکن است که لازم به توضیحات بیشتری باشد.برای در جریان قرار گرفتن اولیا از وضعیت کامل درسی دانش آموز  این معلم است که از همه بیشتردر این خصوص  اطلاع دارد و بهترین راهنما برای اولیا می باشد . در ضمن مدارکی مانند پوشه کاررادر اختیار دارد که در صورت لزوم با ارائه آن به ولی دانش آموز ایشان را در جریان کامل آموزش  و فعالیت های انجام شده توسط دانش آموز در طی یک دوره تحصیلی قرار می دهد.

سوال پنجم: آیا درج نظر اولیا در فرم گزارش پیشرفت تحصیلی(فرم الف) اجباری است؟

پاسخ:

 خیر اگر ولی دانش آموز نظری نداشته باشد یا نخواهد نظر خود را بنویسد امضای برگه کافیست و حتی اگر نخواهد آن را امضا کند رویت برگه کفایت می  کند.

سوال ششم:آیا فرم گزارش پیشرفت تحصیلی(فرم الف) تحویل اولیا داده می شود؟

پاسخ:

خیر، این فرم بعد از رویت توسط اولیا  توسط معلم و سایر مسئولین مدرسه امضا شده و صحافی می شود وبه عنوانی یکی از مدارک مهم در مدرسه بایگانی می شود.

سوال هفتم:آیا مدرکی به عنوان کارنامه موقت به اولیا داده می شود؟

پاسخ:

در دوره ابتدایی فعلا  مدرکی به عنوان کارنامه موقت وجود ندارد. ولی مدارس می توانند در صورت صلاحدید از فرم نمونه الف یا ب کپی گرفته و در اختیار اولیا قرار دهند.

 

سوال هشتم: آیا ارزشیابی به صورت نمره ای قبل دقیق تر از ارزشیابی توصیفی نبود؟

پاسخ:

 درسیستم  امتحانات نمره ای قبل تمام ارزشیابی دانش آموز در یک برگه  و حداکثر با بیست الی سی سوال و در یک ساعت  انجام می شد. و نمره ای از صفر تا بیست به دانش آموز تعلق می گرفت. و هیچ توضیح خاصی به اولیا داده نمی شد یعنی اینکه نقاط ضعف و قوت دانش آموز برای آنها روشن نمی شد که اولیا روی نقاط ضعیف حساس شده و آن موضوع را پی گیری کنند. حتی ورقه امتحانی هم در امتحانات اصلی، به رویت اولیا نمی رسید.(به عنوان مثال اگر دانش آموزی در درس ریاضی نمره 15 می گرفت. فقط معلم متوجه می شد که دانش آموز چه سوالی را غلط جواب داده که حتی دلیل غلط بودن سوال می توانست چیزی غیر از یادگیری باشد مانند استرس امتحان و ...  و معلم هیچ دخل و تصرفی در برگه امتحان نمی توانست داشته باشد در حالی که بعضی مواقع مطمئن بود که دانش آموز علی رغم اینکه مطالب را فهمیده و درس را یاد گرفته به این سوال جواب غلط داده است. ولی در ارزشیابی توصیفی دانش آموز در طول سال به روش های مختلف ارزشیابی می شود و معلم با صرف ساعت ها وقت در طول یک دوره تحصیلی حدودا سه ماهه دانش آموز را ارزشیابی کرده و به این نتیجه می رسد که  دانش آموز می تواند به پایه بالاتر برود یا خیر و یا حتی در هر درس چه موضوعی را به طور کامل یاد نگرفته یا مشکل دارد که آن را نیز در فرم گزارش پیشرفت تحصیلی(فرم الف) می نویسد و به اطلاع اولیا می رساند ودر جریان نقاط ضعف و قوت دانش آموز قرار می گیرد  حالا قضاوت با شماست که آیا ارزشیابی نمره ای قدیم بهتر است یا ارزشیابی توصیفی جدید؟





نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :


یکشنبه 8 اسفند 1395 :: نویسنده : مریم مفید نیا

 ارزشیابی کیفی - توصیفی  شیوه ای از ارزش یابی تحصیلی است که اطلاعات لازم و معتبر و مستند برای شناخت دقیق و همه‌جانبه‌ی فراگیران در ابعاد مختلف یادگیری، با استفاده از روش‌ها و ابزارها‌ی مناسب سنجش،همانند آزمون‌ها (به‌ویژه آزمون‌های عملکردی) پوشه کار، مشاهده ،در حول فرایند یاددهی - یادگیری فراهم می‌نماید تا براساس آن بازخوردها‌ی کیفی – توصیفی  موردنیاز، برای کمک به یادگیری بهتر در فضای روانی - عاطفی مطلوب‌تر، ارائه گردد. بنابراین به‌طور اجمال می‌توان گفت که نظام  ارزشیابی کیفی - توصیفی نوعی ارزشیابی است که:

الف) زمینه‌ی مشارکت فعال دانش‌آموز و والدین را در فرایند ارزشیابی فراهم می‌نماید.

ب) در جمع‌آوری اطلاعات از ابزارهای متنوع و جدید برای افزایش اعتبار اطلاعات استفاده می‌نماید.

ج) معلم و شورای مدرسه با جمع‌بندی، تحلیل و تفسیر دقیق اطلاعات و با توجه به ابعاد مختلف یادگیری و عاطفی و مهارتی درخصوص ارتقاء دانش‌آموز به پایه‌ی بالاتر تصمیم‌گیری می‌نمایند.

د) از نتایج سنجش و ارزشیابی در رفع موانع یادگیری دانش‌آموز در طول فرایند یاددهی- یادگیری استفاده می‌شود.

هـ) با تسهیل شـرایط ارتقاء و مداخله‌های مناسـب در زمان مقتضی‌ از افت تحصیلی تا حد قابل‌توجهی جلوگیری می‌نماید.

و) متناسب با نیاز دانش‌آموزان از بازخوردهای کیفی با عبارت‌های واضح و روشن که منجر به تشویق و ترغیب دانش‌آموز برای تلاش بیشتر شود استفاده می‌شود.

ز) در جهت تقویت فعالیت‌های گروهی تلاش می‌نماید.





نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :




درباره وبلاگ



مدیر وبلاگ : مریم مفید نیا
نویسندگان
جستجو

آمار وبلاگ
کل بازدید :
بازدید امروز :
بازدید دیروز :
بازدید این ماه :
بازدید ماه قبل :
تعداد نویسندگان :
تعداد کل پست ها :
آخرین بازدید :
آخرین بروز رسانی :